Sau một thời gian tự chăm sóc da bằng retinol nhưng không kiểm soát tần suất sử dụng và chống nắng đầy đủ, chị T. từ Bình Thuận nhận thấy các mảng nám trên gương mặt ngày càng rõ. Khi tình trạng sạm màu lan rộng, khó che phủ bằng trang điểm và không cải thiện dù đã đổi nhiều sản phẩm dưỡng da, chị quyết định đến Phòng khám Da liễu Thẩm mỹ Doctor Laser để được bác sĩ thăm khám.
Theo chia sẻ của chị T., ban đầu làn da chỉ xuất hiện một số vùng không đều màu ở hai bên gò má. Mong muốn cải thiện sắc tố nhanh hơn, chị tự mua retinol về sử dụng theo thông tin tham khảo trên mạng. Do chưa hiểu rõ cách làm quen hoạt chất, chị dùng retinol với tần suất khá dày, đồng thời kết hợp thêm một số sản phẩm có khả năng tẩy tế bào chết.
Sau vài lần sử dụng, da bắt đầu khô căng, châm chích và bong nhẹ. Chị cho rằng đây là phản ứng bình thường nên tiếp tục duy trì mà không giảm tần suất. Công việc thường xuyên phải di chuyển ngoài trời tại Bình Thuận khiến da tiếp xúc với nắng nhiều, trong khi việc thoa lại kem chống nắng và che chắn chưa được thực hiện đầy đủ.
Qua thời gian, những vùng từng đỏ rát dần chuyển sang màu nâu sẫm. Các mảng nám tập trung nhiều ở gò má, có ranh giới không đồng đều và trở nên rõ hơn sau mỗi đợt đi nắng. Chị từng thử sử dụng kem làm sáng da và các sản phẩm trị nám tại nhà, nhưng tình trạng chỉ cải thiện nhẹ trong thời gian ngắn rồi sạm trở lại.
Tại buổi thăm khám, ThS.BS Lê Hùng Sơn ghi nhận chị T. có các mảng tăng sắc tố tập trung ở vùng gò má, đi kèm nền da nhạy cảm sau thời gian sử dụng hoạt chất chưa phù hợp. Bác sĩ đánh giá tình trạng nám không chỉ nằm ở bề mặt mà còn có sự phân bố sắc tố không đồng đều, vì vậy việc tiếp tục dùng các sản phẩm làm sáng hoặc tẩy da mạnh có thể khiến da kích ứng và tăng nguy cơ sạm màu sau viêm.
Tình trạng nám đậm màu ở vùng gò má của chị T. trước khi điều trị tại Doctor Laser.
Với trường hợp này, phác đồ được xây dựng theo hướng kiểm soát sắc tố bằng Laser Pico kết hợp tiêm huyết tương giàu tiểu cầu PRP. Laser Pico phát xung trong thời gian rất ngắn, giúp tác động chọn lọc lên các cụm sắc tố để cơ thể đào thải dần. Thông số điều trị được điều chỉnh theo màu sắc tổn thương, vị trí nám và khả năng đáp ứng của nền da, thay vì sử dụng một mức năng lượng giống nhau trên toàn bộ khuôn mặt.
PRP được phối hợp nhằm hỗ trợ quá trình phục hồi, cải thiện chất lượng bề mặt da và giảm tình trạng khô, nhạy cảm sau điều trị. Việc kết hợp hai phương pháp không nhằm loại bỏ nám ngay trong một lần thực hiện mà hướng đến xử lý sắc tố từng bước, đồng thời duy trì điều kiện thuận lợi để da hồi phục.
Các phương pháp tác động mạnh trên bề mặt như peel nồng độ cao không được ưu tiên trong giai đoạn này vì hàng rào bảo vệ da của chị T. chưa ổn định. Bác sĩ cũng yêu cầu tạm ngưng retinol và các hoạt chất dễ gây kích ứng, đồng thời hướng dẫn sử dụng sản phẩm phục hồi, kem chống nắng và biện pháp che chắn phù hợp.
Phác đồ Laser Pico kết hợp PRP không được áp dụng đại trà cho mọi trường hợp nám. Người đang mang thai, có vùng da viêm nhiễm, tổn thương hở, rối loạn đông máu, bệnh lý chưa được kiểm soát hoặc đang sử dụng thuốc làm tăng nhạy cảm ánh sáng cần thông báo đầy đủ với bác sĩ. Tùy tình trạng, việc điều trị có thể phải trì hoãn hoặc thay bằng phương án khác an toàn hơn.
Sau lần điều trị đầu tiên, da chị T. có hiện tượng đỏ nhẹ trong thời gian ngắn và được hướng dẫn chăm sóc phục hồi tại nhà. Những ngày tiếp theo, cảm giác khô căng giảm dần, bề mặt da ổn định hơn và các vùng sắc tố bắt đầu nhạt màu.
Sau hai lần thực hiện theo phác đồ, các mảng nám được đánh giá cải thiện khoảng 80%. Màu da vùng gò má trở nên đồng đều hơn, ranh giới các mảng nâu mờ đi và tình trạng nhạy cảm khi tiếp xúc với môi trường bên ngoài cũng giảm. Chị có thể trang điểm nhẹ hơn và cảm thấy thoải mái hơn trong sinh hoạt hằng ngày.
Tình trạng sắc tố của chị T. cải thiện khoảng 80% sau hai lần điều trị Laser Pico kết hợp PRP.
Dù đạt được mức cải thiện tích cực, bác sĩ lưu ý nám là tình trạng có nguy cơ tái đậm khi da tiếp tục tiếp xúc nhiều với tia UV, nhiệt hoặc sử dụng mỹ phẩm không phù hợp. Kết quả điều trị còn phụ thuộc vào độ sâu của sắc tố, nền da, nội tiết, thói quen chống nắng và mức độ tuân thủ hướng dẫn chăm sóc sau mỗi buổi điều trị.
Trường hợp của chị T. cho thấy việc tự dùng retinol không đúng cách, đặc biệt khi thường xuyên đi nắng, có thể làm hàng rào da suy yếu và khiến sắc tố trở nên khó kiểm soát hơn. Người có nám kèm đỏ rát, bong tróc hoặc sạm màu nhanh nên được thăm khám sớm để xác định tình trạng da trước khi tiếp tục sử dụng hoạt chất. Tại Doctor Laser, từng trường hợp được bác sĩ đánh giá trực tiếp và xây dựng phác đồ dựa trên mức độ nám, đặc điểm nền da cùng khả năng phục hồi, nhằm lựa chọn phương pháp phù hợp và hạn chế các tác động không cần thiết.